Αστέρες του Χόλιγουντ στα ελληνικά νησιά
Από το 1957, όταν η ταινία «Το Παιδί και το Δελφίνι» (Boy on a Dolphin), με πρωταγωνιστές τον Άλαν Λαντ και τη Σοφία Λόρεν, έγινε η πρώτη χολιγουντιανή παραγωγή που γυρίστηκε στην Ελλάδα, οι ελληνικές θάλασσες αποτελούν σταθερά πόλο έλξης για σημαντικές κινηματογραφικές και τηλεοπτικές παραγωγές.
Το μεσογειακό τοπίο, σε συνδυασμό με τον ελληνικό τρόπο ζωής, έχει εμπνεύσει εμβληματικές ταινίες που συνέβαλαν καθοριστικά στη διαμόρφωση της κινηματογραφικής εικόνας της Ελλάδας. Ο Λικ Μπεσόν επέλεξε τη μοναδική ατμόσφαιρα της Αμοργού της δεκαετίας του ’60 για τα γυρίσματα μέρους της ταινίας «Το Απέραντο Γαλάζιο» (The Big Blue, 1988), ενώ η πρώτη κινηματογραφική μεταφορά του διάσημου μιούζικαλ των ABBA, «Mamma Mia!» (2008), χρησιμοποίησε το Πήλιο και τη Σκόπελο ως το μαγευτικό σκηνικό της ιστορίας.
Η παράδοση αυτή όχι μόνο συνεχίζεται, αλλά και ανανεώνεται. Τα τελευταία χρόνια, ολοένα και περισσότερες διεθνείς παραγωγές επιλέγουν την Ελλάδα και το Αιγαίο ως τόπο γυρισμάτων.
Η νέα ταινία της A24 «The Riders», σε σκηνοθεσία του βραβευμένου με Όσκαρ Έντουαρντ Μπέργκερ (All Quiet on the Western Front, Conclave) και με πρωταγωνιστή τον βραβευμένο με Όσκαρ Μπραντ Πιτ, πραγματοποιεί αυτή την περίοδο γυρίσματα στην Ελλάδα, έπειτα από γυρίσματα σε διάφορες τοποθεσίες της Ευρώπης.
Η ταινία βασίζεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Τιμ Γουίντον και αφηγείται την ιστορία ενός Αυστραλού, ο οποίος ταξιδεύει στην Ευρώπη μαζί με την επτάχρονη κόρη του αναζητώντας τη σύζυγό του. Στο καστ συμμετέχουν επίσης οι Τζούλιαν Νίκολσον, Κόκο Γκρίνστοουν, Μάικλ Σμάιλι, Ντάνι Χιούστον, Καμίλ Κοτέν, Ούλριχ Τόμσεν, Λάρα Πάλβερ και Κίμωνας Κουρής.
Μέρος της παραγωγής πραγματοποιήθηκε στην Ύδρα, όπου μια ομάδα περίπου 500 συντελεστών και κομπάρσων αναδημιούργησε με εντυπωσιακή πιστότητα το σκηνικό της δεκαετίας του 1980, με ιδιαίτερη έμφαση στη σκηνογραφία και τις λεπτομέρειες εποχής. Γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν επίσης στην Αθήνα, τη Χαλκίδα και το Σκαραμαγκά.
Ο Νίκος Κυρίτσης, Location Manager της ταινίας στην Ελλάδα, αναφέρει:
«Στη νέα ταινία του Έντουαρντ Μπέργκερ, που βασίζεται στο μυθιστόρημα The Riders, η Ύδρα, η οποία αναφέρεται και στο βιβλίο, αποτέλεσε εξαρχής ένα βασικό σημείο αναφοράς. Παρ’ όλα αυτά, εξερευνήσαμε και εναλλακτικές τοποθεσίες, αναζητώντας μέρη που θα μπορούσαν να αποδώσουν μια αντίστοιχη ατμόσφαιρα με μεγαλύτερη ευκολία παραγωγής και λιγότερους πρακτικούς περιορισμούς. Ωστόσο, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της Ύδρας, η απουσία αυτοκινήτων, η μοναδικότητα της αρχιτεκτονικής της και η άμεση σχέση του οικισμού με το φυσικό τοπίο, δημιουργούν μια κινηματογραφική συνθήκη που δύσκολα μπορεί να αναπαραχθεί αλλού.
Ο σκηνοθέτης αναζητούσε τοποθεσίες με έντονη γεωγραφική ταυτότητα και μια υποβόσκουσα ένταση, που θα αντανακλούσε την εσωτερική διαδρομή του πρωταγωνιστή. Παράλληλα, η ιστορία εκτυλίσσεται τη δεκαετία του 1980 και η Ύδρα εξυπηρετεί ιδανικά αυτή τη διάσταση, καθώς παραμένει σε μεγάλο βαθμό αναλλοίωτη, χωρίς εμφανείς σύγχρονες παρεμβάσεις ή έντονα σημάδια εκσυγχρονισμού.
Κατά τη διάρκεια της αναζήτησης τοποθεσιών, μέσα από επαναλαμβανόμενες επισκέψεις στο νησί είτε μόνος είτε μαζί με τον σκηνοθέτη, οι χώροι άρχισαν να “αποκαλύπτονται”, αντί απλώς να επιλέγονται. Στο τέλος, η Ύδρα δεν ήταν απλώς η σωστή επιλογή αλλά ήταν το μοναδικό μέρος που μπορούσε να αφηγηθεί αυτή την ιστορία με τον τρόπο που είχαν οραματιστεί ο σκηνοθέτης και η δημιουργική ομάδα».
ΥΔΡΑ. Φωτογραφίες: Νίκος Κυρίτσης
«Πέρα από την Ύδρα, γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν και σε άλλες τοποθεσίες, όπως ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Χαλκίδας, τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά και το Δημαρχείο Αθηνών. Οι χώροι αυτοί εντυπωσίασαν τον σκηνοθέτη για την αισθητική τους, τον ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό τους χαρακτήρα και τη διαχρονική, σχεδόν αναλλοίωτη εικόνα τους μέσα στα χρόνια. Στην ταινία, ωστόσο, “μεταμορφώνονται” κινηματογραφικά σε τοποθεσίες της Ιταλίας και του Βελγίου.»
ΣΚΑΡΑΜΑΓΚΑΣ. Φωτογραφία: Νίκος Κυρίτσης
Πριν λίγους μήνες, μία ακόμη πολυαναμενόμενη διεθνής παραγωγή, με πρωταγωνίστρια τη βραβευμένη με Όσκαρ Κέιτ Μπλάνσετ, πραγματοποίησε γυρίσματα κομβικών σκηνών στην περιοχή της Μάνης, στη Μεσσηνία, σε τοποθεσίες όπως η Καρδαμύλη, η Τραχήλα και το Πετροβούνι.
Το «Sweetsick» αποτελεί το σκηνοθετικό ντεμπούτο της Άλις Μπερτς, της καταξιωμένης θεατρικής συγγραφέα και σεναριογράφου των επιτυχημένων τηλεοπτικών σειρών Succession και Normal People.
Η ταινία αφηγείται την ιστορία μιας μυστηριώδους γυναίκας που διαθέτει την ασυνήθιστη ικανότητα να αντιλαμβάνεται τις βαθύτερες ανάγκες των ανθρώπων γύρω της. Η παραγωγή, που πραγματοποιήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ελλάδα, αξιοποιεί τα επιβλητικά τοπία της Μάνης ως σκηνικό για τη συναισθηματική διαδρομή της ιστορίας και την κορύφωσή της. Τη διανομή της ταινίας έχει αναλάβει η Searchlight Pictures.
Ο Νίκος Αθανασίου, Location Manager της ταινίας, θυμάται:
«Κατά την αναζήτηση των κατάλληλων τοποθεσιών για τα γυρίσματα, η βασική πρόθεση της σκηνοθέτιδας ήταν να εντοπίσει στοιχεία που να αποπνέουν αυθεντικότητα και εσωτερικότητα: την πέτρα ως κυρίαρχο υλικό, την αίσθηση απομόνωσης του χώρου και μια θέα που να ανοίγεται προς κάτι μακρινό και απέραντο. Τα στοιχεία αυτά δεν λειτουργούν μόνο αισθητικά, αλλά και συμβολικά, ενισχύοντας το τοπίο και τη δραματουργία της αφήγησης».
ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΤΗΣ ΜΑΝΗΣ. Φωτογραφία: Νίκος Αθανασίου
«Παράλληλα, υπήρχε η επιθυμία οι τοποθεσίες να διατηρούν μια ιδιαίτερη μοναδικότητα — μια σχεδόν διαχρονική ποιότητα, που να δημιουργεί την αίσθηση ότι ο χώρος βρίσκεται κάπως έξω από τα όρια του χρόνου. Αυτή η αίσθηση μοναξιάς και η ξεχωριστή ταυτότητα του τόπου αποτελούν βασικά στοιχεία πάνω στα οποία οικοδομείται η αφήγηση.
ΤΡΑΧΗΛΑΣ. Φωτογραφία: Νίκος Αθανασίου
Στο σενάριο, η ηρωίδα φτάνει σε ένα ήσυχο, απομακρυσμένο χωριό αναζητώντας τη μητέρα της. Για τις ανάγκες αυτής της σκηνής επιλέχθηκε η Τραχήλα, ένα μικρό, απομονωμένο ψαροχώρι, στο τέλος ενός δρόμου που δεν οδηγεί πουθενά. Αυτή η αίσθηση ότι βρίσκεσαι «στο τέλος του ταξιδιού» ενισχύει το βίωμα της απομόνωσης και, από την πρώτη κιόλας στιγμή που έφτασα εκεί, ένιωσα ακριβώς αυτό που περιέγραφε το σενάριο».
Τέλος, το 2025, η ηφαιστειακή νησίδα της Νέας Καμένης, στο εσωτερικό της πλημμυρισμένης καλντέρας της Σαντορίνης -ένα μοναδικό γεωλογικό μνημείο, το οποίο αποτελεί Εθνικό Γεωλογικό Πάρκο στο Αιγαίο και προστατεύεται από το δίκτυο Natura 2000– επιλέχθηκε ως τόπος γυρισμάτων της νέας ταινίας του Ρομέν Γαβρά, «Sacrifice».
Η ταινία έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα της στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο και πρωταγωνιστούν οι Κρις Έβανς, Άνια Τέιλορ-Τζόι, Βενσάν Κασέλ, Σάλμα Χάγιεκ Πινό και Τζον Μάλκοβιτς. Πρόκειται για συμπαραγωγή των εταιρειών ICONOCLAST, Mid March Media, Film4 και Heretic και αφηγείται την ιστορία ενός διάσημου influencer-ηθοποιού, του πλουσιότερου ανθρώπου στον κόσμο και μιας νεαρής γυναίκας, οι οποίοι κρατούνται όμηροι από την οικο-ακτιβίστρια Τζόαν, η οποία επιδιώκει να σώσει την ανθρωπότητα εκπληρώνοντας μια προφητεία που απαιτεί τη θυσία τους σε ένα ηφαίστειο.
Ο Άρης Μαλέας, Location Manager της ταινίας, επισημαίνει:
«Η απόφασή μας να προτείνουμε τη Νέα Καμένη (το ηφαίστειο της Σαντορίνης) ως τόπο γυρισμάτων βασίστηκε στη μοναδική γεωλογική και αισθητική ταυτότητα του τοπίου, το οποίο αποπνέει δραματικότητα, μυστήριο και φυσική δύναμη — στοιχεία που εναρμονίζονται απόλυτα με τη θεματολογία και την ατμόσφαιρα της ταινίας.
Η Σαντορίνη και ιδιαίτερα η Νέα Καμένη προσφέρουν έναν σπάνιο συνδυασμό ηφαιστειακού τοπίου και μυθολογικού βάθους, ενισχύοντας τη δραματουργική δύναμη της κινηματογραφικής αφήγησης. Το ίδιο το ηφαίστειο λειτουργεί συμβολικά, τόσο για τους χαρακτήρες όσο και για την εξέλιξη της πλοκής.
ΝΕΑ ΚΑΜΕΝΗ.Φωτογραφία: Άρης Μαλέας
Η συμβολή της τοπικής κοινωνίας υπήρξε καθοριστική για την επιτυχία της παραγωγής. Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων αναπτύχθηκε στενή συνεργασία με τις τοπικές αρχές (Δήμος Θήρας, Λιμεναρχείο και ΓΕΩΘΗΡΑ Α.Ε.), καθώς και με επαγγελματίες και κατοίκους του νησιού, τόσο σε επίπεδο παροχής υπηρεσιών και φιλοξενίας όσο και τεχνικής υποστήριξης. Η άμεση ανταπόκριση και η φιλοξενία της κοινωνίας της Σαντορίνης συνέβαλαν ουσιαστικά στην ομαλή ολοκλήρωση της παραγωγής, αναδεικνύοντας το νησί όχι μόνο ως έναν μοναδικό κινηματογραφικό προορισμό, αλλά και ως ενεργό συνεργάτη της σύγχρονης οπτικοακουστικής δημιουργίας».
*Ειδικές ευχαριστίες στους: THE RIDERS (Location Manager: Νίκος Κυρίτσης – παραγωγή στην Ελλάδα: Blonde), SACRIFICE (Location Manager: Άρης Μαλέας – συμπαραγωγή: Heretic), SWEETSICK (Location Manager: Νίκος Αθανασίου – παραγωγή στην Ελλάδα: Heretic).